Serê na dinade theyr u thur zonê xo de waneno. Qılancıke qiştnena, hes lımeno, kutık laweno, verg zurreno, ga qorreno, bıze qırrena, phepug waneno. Vas hencê xo sere rewino. Kam ke aslê xo inkar keno, wele erzeno rêça xo sono.
   
  SIMA XR AM! DERSİM ZAZA PLATFORMUNA HOŞ GELDİNİZ!
  Qemerê Cıvê Kheji
 
"


 

Qemer Ağaê Cıvê Kheji: "Demenu Derê Laçi de Hukmatê Kırmanciye İlam Kerd"

 Cemal Taş (aktari: Tornêcengi) 

Demenu Derê Laçi de Hukmatê Kırmanciye İlam Kerd  

Qesêykerdoğ: Qemer Ağaê Cıvê Kheji (Demenıc)

                                 

Qeyd: C. Taş & H. Ayrılmaz & H. Çiçek
Nustene: Cemal Taş

Serra 1936 ine de, Mıstafa Ağaê Khalu , ma rê xeverê rusnê. Ma şime, lewê Mıstafa Ağay. Mıstafa Ağa Mêras de vınetêne dostê piyê mı bi. 

Yi ma rê va ke:

"Bırazaê mı Usıv Ağa Erzıngan de eskêri vero, laqaba ho Ağa Bego. Yi ma rê temey kerdo, vato xevera sıma bıbo. Esker yêno ko, sıma qırr keno." 

Ma; mal serebırna, tıdarêke ho di, veciayme ko. Dormê bırrê dewe de ho dard we. Uza ra şime wertê Lolu, lewê Mursaê İlaşi. Mursay lacê ho Xıdır rusna lewê ma, Xıdıri marê vake:
"Piyê mı vano, ma besenêkeme sıma de ho bıseveknime, ma ra düri vındêre." 

Sodır dewe ra şime, xêma de vınetime. Hesen Ağay ve Dursun Ağay ra amay lewê ma. Yine ma rê vake:
"Ma kêy vatena Murti ra vecayme?"

Ma ameyme diyarê Xızıri de warey vıraşti, uza hata payız mendime. Payız vore est hard, ma hirê bıray ve piyê mı uza vınetime. Bado Bıraê mı Ali şi hukmat, teşmil bi. Ma ki şime mığara de vınetime. Êndi payız bi, tozıke est hard, Sılo Fiştan vecia ama. Piyê mı, vake:

"Niro Sılemanê mı, bırazaê mı bile hurendia mı nêzano, raê na lone ser niyano, to koti ra vecia ama?"

Sılê Fiştani, vake:
"Ez Hamilkan ra ama."
Piyê mı vake:
"Yiyê ke şiyê Hamılkan, têdine bêqi werdê."
Piyê mı zof qariya, vake:

"Ali se sono hurendia ma hukmatia salıx dano. Sılo Fiştan amo ke ma bero teşmil kêro?"

Piyê mı mırê vat:
"So lewê Hemêdi, bêro şime, teşmil bime." 

Bakê Lacê Xıdê Xece ki lewê mı de ro, ma piya şime, şime lewê Hemedê ma. Mı ke qesa piyê ho cırê vate, hem zof sas kot ve cı, hem ki zof heredia. Çhêka ho mı de vurnê, cêra ve Baki eve hêrsa vake:

"Bako! To yêna mı bena teşmil kena? Kamici raê ro ama, anca a raê ro so."

Na rey ki ver çarna mı, eve vengê de nermia mı rê va ke:

"Qemer! Bıraê'm, gos nina mene, teşmil-meşmil meve. Bao ke nia vano, va vaco, o hêrsa ra hêni vano. To so kara hode niade. No kozıkê domano niyo, karê cüamerdano."

Bado, Haqi ra biye. Aşira bêbeğtiye kerde. Tıfongê Usıvu ve Alu, waxtê Demena de erjia. Bado hukmati ma cê vısnayme, yi şi teşmil bi. Heyderu ra qırçımê teşmil bibi, qırçımê ho sana bi ko. Demenu taê şi Merga Çeqere, taê şi pê İksore. Dêwi kêrdi thal, cini u cüamerd, domoni têde gureti veciay ko. Ma ve hukmatia tê qarşi de qesey nêkerd hama, xefiyaê ho amêne, vatêne, bêre teşmil bê, hukmat dêwa dano sıma. Ağlera aqıl têsere nêkerd. Ma kotim Derê Laçi. Tıfongê ma senık bi. Des u hêşti çhêke ma bi. Ma cüamerdi bare biyêne, jubin ra bıriyêne ra, hêşt mordemê ma şiyêne Zımê Anavare, Koê Suri de dênepêro. Hêşt teni ki Destê Pir Xatune ro şiyêne, Pulê Pir Xatune de dênepêro. Ma na hala dı serri uza dapêro, bado ma ra qulê de Haqi nêxeleşia. Ma uza zof esker qırr kerd, çhek u şuaxi ardi, mığarey, dar u ber, kemer u kuçê koy, kêrdi pırrê çebxani. Çı ke a waxt, tiyara nêamênê sarê ma, nêthawrênê. Zav-zêçê ma, ceniyê ma, têde Derê Laçi de mığara de bi. Se ke biyênê sodır, ma cuamerdi mığara ra veciyênê biyênê tever. Derê Laçi; naver tırro, boverr tırro. Zuqarde esker ma ra cor mendêne. Ma sêrkerdêne ke esker uza kare dero, ma kıncê eskeri gurêtêne pıra, tıfongê ho zê eskeri eşkera kerdêne hermê hora, şiyenê. Waxto ke mejil guretêne, palte u saqpê eskeri ho serr ra estêne, kotêne qêwğa. Hata san kistêne estêne pêser. San ke bi, ma yi cêrda ra eve vırandiana çhêkê eskeri top kerdêne ardêne, kerdêne qausanê dar u bêri, dardêne we. Tayê kerdêne bınê wele. Yi ê ke werte de rındêk bi, ma dı hirê teni ardêne mığara. Fisêg ki ma jubin ra bare kerdêne. Aqıl u têrtif Hemedê Bırayê mı dênê ma. Hesê Gewe, İbısê Sêy Khali, Sılêmanê Phıti, Qemerê Usênê Çhuli, ni çısmê qêwğa de sewkanê maê xırti bi. Lacê Cıbrail Ağay Usên Ağa , Hesenê Mırzê Sıli, Hesenê Khali, o ki Usıva bêvextina kist, ni têde basqunci bi. İvısê Sey Khali; hona cênc bi, vist u dı serre bi.


İvişi Hem Dênepêero, Hem Şuware Vatêne

San ke biyêne, İvışi marê kılami vatêne, vêngê ho zof wes bi. Ma rocê Dolu Baba de İksorıca de dame pêro, İsanê İksore ma ra nêjdiyo, İvıs hem dano pêro, hem şuware vano. İksorıca yüzbaşi ra mınete kerda, vıneti dod ra vengda ma, vake:

"Lalao; sıma ke pir u rayverê ho nas kenê, saatê tıfong boncê, İvıs ma rê şuwarê vaco!" 

Ma tıfong onti, İvışi şuwari vati. Rêy ki İvış ve Alê Mamudia piya şuwari vati.

Rocê; hukmati ma dıme xêfay rusnay, yine veng da, vake:

"Lao! Lao, lao, sıma ke Haqi zanê vanê xefif makiney sıma dêre. Jü ki vanê mordemê xami ve Hermeniana lewê sıma dêre, na xevere rasta?" 

Hemedê ma, eve bêçıka ho Sılê Phıti salıxê yina da, vake:

"Hermeni wertê ma de rê, Hermeniyê ma nao. Çhekanê ma ki nıka no vırazeno."

İvıs bêters bi, rêw kişia. Rocê; olvozonê ma ra tayê hetê Anavare ro şi, taye ki hetê Pir Xatune ro şi. Kaso Luk vanê, uza de esker vecia, yine se ke ma dime, dot ra nay ve mara. Serê kaşi de top ronaiyo. Olvozê ma İvısê Sêy Khali, cêro vecia ser şi, rest hurendia topi, cêro destê ho derkerd, bajiyê topçi de pêguret, xilkerd est. Na topçi ra, o uza kist, top ki thonda kas ro gındır kerd. Qêwxa dı saati dowam kerd, vengê tıfongi her ke şi hetê ma serr bi qalınd. Hetê mara ki tıfong ercino, hama tıfongê eskêri her ke şi hetê ma ser beno nêjdi. Zor do hetê ma. Hemedê Bırayê mı vake:

"Ero bıra, tıfongê olvozonê mara veng nêvecino, tıfonğê eskeri ki sılxet erjino, her ke şi na heti ser yêne. To vacê, esker pêy de ama alvozê ma, hêşir gureti? Ma İvıs şi top cêkerd, gındır kerd, beho ki caê de nêasenê, tıfongê ho nêerjino. Ez tibar nêkena, urzê rê ma şime."

Ma tayê na ver ra, tayê bover ra ameyme cêr zerrê derêy, uza mığara esta, awe ki lewê de esta. Ma şime ke meyitê İvışi ardo uza, dest u paê ma bi serdın, nuğde fêkê ma ra nêveciye. Ma olvozo ra pers kerd, ma va:

"Se kişiya?"

Yine ma rê qesey kerd, hama fekê yina zor lewino. Têde hover de serkenê, jü vake:

"İvışi ke top gındır kerd, tayê esker tabure ra xeleşia, vecia sarê tumi. İvışi tıfongê ho lewê ma de na ro. Kas ro apur da, eve pencurkana vecia ser şi, sarê yi tum de dı eskêr vınetayi bi. Eke rest uza, duliyê tıfonganê eskera na heti ser radayi biye. Destê ho hurdimêna raday, destê jüya jü tıfong, destê binia ki tıfongo bin pêguret, na heti serr onti. Eskêro jü perra, o bin dest de nêama. Tayine ho dard bi we, xevera İvışi yine ra çine biye, jüê hover de napıra, uza kişia. Ma tıfongi nay pıra yi eskera vozda, bota remay şi. Ma şime meyit guret ameyme ita."


Mıstafa Kamıl Derê Laçi de Destê Hemedi ra Gına cı

Rocê ma Derê Laçi de esker qırr kerd, kes diyar nêşi.

Hemêdê bıraê mı va ke:

"Qemer, urze ma şime, eskêro ke koa de tek-tuk mendo nıka yêno awe beno."

Ma sodır rêw ra şime dere, uza de ma esker di, dirê tıfongi nay pıra, ma uza pit, hona dı saati roce esta, Hêsê Gewe vake:

"Taburê esker nao amo verê kemêri, raa ma gureta. Ma bese nêkeyme şime wertê mığara. Bêre ma şime vırniye, halê bıkime."

Çhêke ke mı eskera sera dê are, mı dê rê, ez fetelnena, gıranê ez zof qefelia, dorğeşiya Sultan Babay, mı zêrri nêkerde. Mı vake:

"Ma hirê mordemi kata şime? Honde esker kişia, ma ki êndi qefeliayme. Şime se bıkime?"

Hemêdê ma vake:

"Qemer! Ez Hesêni de nia bota sona, to ni çheka bere, zerrê mığara de rone. Ma ki bado yeme."

Ez şiya zerrê mığara. Vêyva ma, cinia Hemedi lewê ma de ra.

Ayê mı rê tenê werd pot, mı ke werd, mırê vake:

"Qemer Ağa, Hemed veng dano to."

Ez usta ra şiya. Baê Sêyd Ağaê Khalıci raê ra rastê mı bi, des tıfongi pistê têra, estê hermê ho ser. Qayisê tıfonga ardê sênê ho ver de çip pêgurête. Eskêro ke gıno ve cı, şuwaxê yinanê serra dêarê, ardê. Qewğa jüvin gureto, vêngê tıfonga yêno, ez nêvıneta, ez vêrda pıra şiya, resta Hemêdê bıraê ho.
 
Hemêdi mı rê vake:

"Bıra, dormê ma de eskerê dırvetini estê, hadarê ho vınde, nanê to ra." 

Ez tenê biya berz, mı sêrkerd ke dı teni eskeri haê gınê cı, mı tıfongê yine serra gureti, bêrdi bınê zu dare de dardi we. Jü ki dırvetıno, goni cıra sona, sarê ho zê sarê gayo. Taê mordemê ma amay rêşti ma. Ma, ağme bime, çhêki top kêrdi, jubin ra bare kêrdi. Çar tena eskera ki tersa ra ho kemer ro esto, çhêkê ho şikiye. Ma; uza tam sêşt u ses çhêki mordi. A roce destê mı ve destê bıraê mı Hemêdi ra hawtaê mordem ama kistene. Bado ez tenê serr ra ama, rastê meyitanê dı mordema biya, dı tên ki dırvetıne. Yi mordemê dırvetınên hêni sonê, cıra goni rêcena. Yi jü verr ra qama darde kerdaiya, yi mordemi a qama ho mı rê este hard, mı gurete. Yi jü ki, mı rê vake:

"Dur!"

Hemêdi veng da mı, vake:

"Yina de hona çhêki estê, ho bısevekne. Yi hurdemena zê eskere ke ma zanime, zê dine niye. Yi hurdemena zobina mordêmiye."

Bıraê mı ke hêni va, ez dıma nêkota. Bado roca dıine, xevere amê, vake:

"Yi dı mordemi, Hesenê Dewrêscamalıci berdê Mamekiye. O teko jü, Mıstafa Kamıl biyo. Eskera ardo ke Heseni bikıse, Mıstafa Kamıli nêverdo.

Ma inam nêkerd hama, mı rocê İsmail Ağaê Xıdırê Usıvıci ra pers kerd, mı va:

"İsmail Ağa, na senê xebera qesêy bena? To thaba bıngeşia na qesa gureta?"

Yi mı rê vake:

"Na xevere de zure çina, her kêşi ra eskera wa."

Rocê ki lacê apê mı Hesêni mı rê vake:

"Qemer, rocê; ez Mamekiye de dukan verde ronistayi biya, san de mudurê mı mı rê vake, Hesen Xoce! Êwro, çiyê de hukmati sıma ko de da waro, say ke nême de hukmati şi. Mı ki va ke; 'çıgê hukmati Derê Laçi de waregıno ke.' Yanê na xevere yi vate, ez ser nêkota, hêni aseno ke no mordem, mordemo de pil biyo."

Bado, bi eskera ke ney hurdemena mordemê ke ardê resnê Mamekiye, esker ardo Gazıke de sano têver, nêverdo çımê kêşi cı gıno.

Sêyd Rıza ke biyamenê wertê demenu, ma sêyd rıza kerdêne qutia sêmıne, kerdêne serê zerria ho. 

Ma hirê sêrri hukmati de da pêro, 38 i de Derê Laçi de zof tenge nêdiye. Bıraê mı Hemêdi ve Aliyê Qıci, Serra çêwres u jü de amay kistene. Jü İvısê Sêy Khali gına cı. Yi bin têde hermet u cini bi.

Ma hêni inam kerd ke; ma êndi eskerê hukmati qedêno. Çıke; xêylê waxt bi ke esker çımanê ma ver nêkot. Ma va ke, ma eskerê dewlete qedeno, Dêsım xeleşiyo, ma; ser u payına ho ilam kerde. Hukmat êndi mabim. Aşira Khalu, Abasanê Lêrtigi, Boliyu, Asuru amay uza. Xorta kemaney cınıtêne, reqeşiêne. San ke bi mığara de themur cınêtêne, lawıki vatêne, çêf kerdêne.

Rocê ma oncia da pêro, tufangê ve dı hirê visegana, mı dardi we. Hesê Gêwe şi, rêçê mı doz kêrdi, tıfong vet ard. Mıradia, vake:

"Aşire mıra tıfonga darena we."

Ust ra şi, caê de dürr de nist ro. Mı vake:

"Ez qefelia, aye ra mı berdê dardê we, ağaê aşire rê vacê, va bêro çi bare kêro."
Ez şiya, mı kılê ho pıra bırna, çiyo ke pıstınê mı de, o ki mı vet, da cı. Jübin ra bime hast. Jü çheke ve hirıs fisega mı rê zêde vêti, jü ki horê vete. Ma çhek u fisegi guretêne, aşiri amêne ma ra hêrnêne.

Sêyd Rızay xevere rusnê, wastêne ke bêro lewê ma, ma vake:

"Sêyd Rıza amo, xêr amo, ma yi keyme qutiya sêmıne keyme sarê zerria ho."

Elçi şi ke Sêyd Rızay biyaro wertê Demenu, êlçi raê nêberde Sêyd Rızay ser, peyiser deste thol ama.

Serra bine mı ve Hemedê bıraê ho şime Paxê Suro. Mısayivê Hemêdi vake:

"Aşiri amê na diyar, eskêri anê sıma serr de."

Ma taine çê ho vurnay ra, taine ra nêvurnay. Mığara wa ke mı ve Hemedia têyime, derga. Na het de mı adır kerdo we, a hetê doteni de ki Hemêdi adır kerdo we. Cirananê ma ra, Aliyê Qıci, Xıdê Memê Khêki, Hemedê Memê Xani, Hemedê Mırzê Sıli, amê lewê ma, piya sert kay kenê. Ma samia ho werde, sewe biyê nême. Hemêdê ma vera cı têrtif kerdo, her kes eve novete pesewe sono dormê mığara de pino. A roce, gereko Hemedê Mırzê Sılêmani ve dirê mordemana sêrê hadarê ho vındêre. Yi uşti ra şi, koti bertêng, bırazaê Hemedê Mırzê Sıli Cıbraili vake:

"Hemed Ağa, ma êwro diyarê ho nêsoyme, hewri amê ra, belkia voreno, esker çino."

Yi ke hêni va, Hemed perra we, eve hêrsa ama ho serr, vake:

"Niro, ez sıma rê vana, sêre diyarê ho, ez ita ağaine nêkena, ez ki roca ho sona diyarê ho. Eke hêniyo sêre na bover, vacê, na san de ma ita de qırr kêre. Ma sıma çaê amê kotê çê mı, diyarê ho nêsone?"

Yi ke terkıti şi, ma hêni zana êndi şiye diyarê ho. Waxto ke safaqi pêyi ra sana cı, ez usta ra, mı cığara piste têra, mı destê ho da ra ke adır bıcêri, tıfongi va ke, teq, teq, teqq. Hemedê ma ki ama tever, tepia kot zerrê mığara, ho pist têra, çhêkê ho gureti. Mı ki cığara ho este, ez usta ra. Hemed ama ke çêverê mığara ra tever bo, mı destê ho est cı, çakit de pêguret, peyiser ont. Mı va:

"Bıra, eskêri dorme ma gureto, sêrê ma kemero, cêrê ma düyaro. Çıqa ke esker qarşiyê ma de ro, qersuni karê ma nêkenê, to çaê bena tever? Qersuni zê torge yêne çêvêsaê. Caê ma jindano, bombe u topi karê ma nêkenê, ita bıpime, ala se beno."

Hemed vınet, kemeranê düyarê mığara ra dirê teni onti mızgala kerde cı. Meterisê ho guret, a deqqa de Hesê Khekê Borıci vostena kot zerrê mığara, baja ra dırvetıno, gon u gulasır de sur keno. Yi kerd qupurti, vake:

"Hemed! Çaê vıneta, çaê nêbena tever? Esker nıka her ke şi beno nêjdi."

Hemêdi vake:

"Ez biya tever, Qemer Ağay nêverda." 

Hesê Khêki vake:

"Par ki niya bi, ma ra des u hêşti mordemi zerrê mığara de qırr kêrdi."

Hemêd ve Hesê Khêkia bi tever, lacê Sêy Khali u Lacê Cıvrailê Ali Ağaya ma ra cêr jü ca de pêsero vındenê. Mı ho hode va yi nıka yine pêcêne nêverdanê. Ma perê sêmıni dê cinia, perê xetıni kerdê sandıqa, mı phinê dê sandıqe ro dêm dê, a sıre mısayıvê Hemêdi kot zerrê mığara, vake:

"Anê, mısayıvê mı kuyo?"

Aê vake:

"Bi tever şi."

Yi, da horo, vake: 

"Wiyyy, wiy, wiy! O çaye şi, çaê ita raşi?"

Ez çêver de biya tever, mı ho est pê kemera de qıckeke, pê mı rıcalo. Caê ma tırro. Dere de vore vora, her ca, mız u dumano. Nata-bota sêrkena Hemed nêaseno. Eskêri gılê tıfonga çarno ma serr, ma sero kerdo severese, çarê asmêni qılaşino ra. Esker pesêwe amo, şüya qarşiyê ma gureta. Mı dirê tıfongi nay a şüyê ra. Kemera ke ez kota pêy qıckeka, nêşikina ke sarê ho wa dari, dot ra qersuna nanê mıra, gınê kemere, hermanê mı sero pızıngê kemeru vaydine. Gılê tıfongê ho nişkina wa dari, çıke; hurendia mı doz kenê daa nêbeno. Mı pêho de veng da, mı vake:

"Fiseganê mısayıvê mı, zu pêsekêre berzê mı, fisêgê mı qêdiay."

Êxro ke fisega kenê pêsê, gıre danê, danê Hêyderıce, a ana ke berzo mı, phızıngê kemera gınê pê vılê mı, goni rêcena, a vinena, peyiser cêrena ra sona. Ez şiya zerrê mığara ke têde zele-mela bervenê, mı va:

"Mısayıvi çıgo, sıma çaê bervenê?"

Aê vake:

"Hêyderıce amê va ke, qersune gına sarê Qemer Ağay, sarê ho gıno tıfongi sero."

Mı va:

"Mısayıvi, mısayıvi, qersune ke sarê mı gıno ez bese kena sıma ra fisega bıwaji?"

Yine mıra Hemed pers kerd, va ke:
"Qemer Ağa Hemed kotio, to thaba di?"

Mı nêvake mı nêdiyo. Ez ke hêni vaci çhokê ho şikine. Bi verasan, mı veng da Usênê Sêy Khali, mı va:

"Bê şime na qula dotêne. To vacê bese nêkeyme ni eskerê qarşi têra bikime?"

Usên nêama. Mı dı destêy fisêgê ho gureti ez şiya, qula ke eskeri non u çantê ho uza ca verdê vozdo. Lêl ke kot mı gordiye dê pıro, veng da Hemêdi, caê nêasa. Eskıtanê Phırtku esto bınê İksore de, uza ra cêra ra ama. Mı ve Usênê Sêy Khali roca bine şime paganê ma. Uza ro vorê ro rêçê Hemêdi sêr kêrdi, dere ro vêciayme şime. Ma; a dere de dendik ve ardana dardi ve we, şime lewê yine. Uza de mı pusala onte, esker ve milisana amay şi. Ma ra jü gıno cı, hama kamo nêzaneyme, şi yi sero vıneti. Jü kardia ho onta sare cıra kerd, lese ra gurfna, o sare gureti ho de berd. Zerrê mı terseno, hama nêzanana ke kamo. Eke Hemed bo direga zerrê ma qurfina. O, roştia çımanê ma bi. Uza dirê mordemi rêşti ma, ma rêçi fetelnay. Tenê ca ke şime ma ra dot jü gıno cı, candeğê ho ma ra ke asa, taqe mı ra bıriyê, olvoji vêrdi mı ra şi, mı va:

"Lao, sıma sonê bıraê mı ke vinenê, demis mebê. Dest ke erzenê cı, mavacê ke nêvato, o waxt sıma bıraê mı kısto."

Şi xêlê feteliyay, dot ra amay, Sılêmanê Sadıqe va ke:

"Meterse, Qemer Ağa meterse, o mordem bıraê tı niyo, bıraê to ki hona weso, çıke rêçê ho naê amê, nia bota şiyê."

Mı sêrkerd dot ra phêzna mordemê vore ro yêna, zuê vecia ama, pê piştoê mı de guret ke Hemedo. To hêni zana ke dina mı sero biye roşti. Cıra kınc u khol nêmendo. Ma ameyme mığara. Ma ra ravêr, Bırazaê Sêyd Rızay, Lacê Xıdıkê Rayveri, uca vato:

"Hemed ke yêno kistene, nêbo sıma milisonê Alu ve Usıvu rê vacê. Yi her jü mağê cı benê, candêğê yi ra, gos u bajia nêverdanê, her jü cıra tikê cırakenê benê cini u mordemanê ho ra bare kenê. Mulxutê çêyi re ki mevacê, kêşi de diyağ nêmano."


Aşira ke Aqıl Têserekerdêne Ma ki Nıka Hukmatê Say Biyêne

Bado, mıletê ma tayê teşmil bi, hêşt mordemi lewê mı de mêndi. Ma hawut serri ko de mendime. Bonê bınê hardi dabi vırastêne têy mendêne. Bado, mordemanê mı pê mı guret ke mı bıkısê. Cinia Qemêri amê dı gırmıki day mêrdê horo, vake:

"Lêyrê çınay, sıma hata na deqqa namê nina sondi werdêne, nıka çaê kısenê?"

Yine pê mı guret, ez berda pê mığara. Usênê Sêy Khali, Xıdê Memê Kheki, Qemerê Mamê Xali lewê mıde mendi.

Bıraê mı Hemed ke hona nêkışia bi, bırazaê mı Cıvrail hona domon bi. Hemedi mırê vake:

"Beno ke roze ke ez kışino, coru hurendia peru Cıvrail rê mevace. Seveta pero bo ki Demeno to kısenê, hendo ke to hurendia peru laceki rê nêvata, yi to nêkısenê."

Rast ki Hemed ke kışia, mordemanê ma yaxê ma nêverda ra. Mı ki hurendia peru Cıvrayıli rê vate. Çıke mı va; 'rocê ki ez yen kıstene' domani hurendia peru bızanê. Endi Cıvrail Ağaê Arekiye yi ki esketo de Cıvrail ra pers kenê. Vanê 'to benime danime mekteb, to benime kou ra xelesnenime.' Cıvrayıli qan kenê, hurendia peru cıra musenê. Yine ki mısaw re kerdo ke, eke perey di, Gulase de laceki be mına bıkısê. Ciniya Qemerê murexani ez kerdo vırandia xo, nêverda ke mıranê.

Bado taê şi teşmil bi. Cısnê pirê ma ra zu Khuresıc ama lewê ma, vake:

"Qemer bê şime, teşmil be."

Olvozonê ma ki zêrri kerdêne ke teşmil bê, hama mı va:

"Ez nêna, sıma ho rê sonê, sêre."

Yine vake:

"To çaê nêna, têşmil nêbena?"

Mı va:

"Bıraêne! Mı mêvacê, çê ma; zof mordemi kıstê. Ez ke amo, vêyvê yine, ciniyê yine mı rê qesa vanê, ez ho kısen, onca nên." 

Bado yine mı rê vake:

"Eke hêniyo, ma ki teşmil nêbeyme."

Bado, Memedê tornê Zêynê Murti ama. O xeyle wertê Hukmati de mend. Yi mı rê vake:

"Usên Avdıla Pasa vano ke bêro teşmil bo, hirıs-çêwres çê sıma ra zu azê to mendo, eskerê hukmati ve aşiri biye milis toa feteline, eke to bıvêne, to kısenê. Bêro têşmil bo, efe vecia, kamici dewe ke wazeno ki dana cı."

Ma Dewa Paxi, dewa ho ra say keyme. Zern u perê ma uza estê. Mı va:

"Paxê Suru wazena." 

Vake:

"Hay, hay."

Memedê tornê Zêynê Murti, şi gına hukmat ro, tepia ama, mı ve yi piya şime. Ma ke qarşiyê qereqoli de veciayme, mudur ve çawuşia saji day pıro, verva ma amay. Ma berdime baxçe de vındarnayme, ma rê çay ard. Fosê ma day ma ra, şuax u çhêkênê ma wa, resmê ma onti. Olvozê mı rusnay hetê Qurrquriki de Logoko . Ez ki şiya Paxê Suro.

Aşira ke ma de bıguretêne, ma ki dewlete nêne ro, ma ki nıka hukmatê say biyêne.


Çıme: Dersim.org [BonêMa - Dersim Bilgi Bankası] 

http://www.dersimsite.org/qemer.html

   


Çımê resmu:
http://www.mamekiye.de/ 


 
  Bütün hakları saklıdır. Kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.  
 
=> Sen de ücretsiz bir internet sitesi kurmak ister misin? O zaman burayı tıkla! <=
Serê na dinade theyr u thur zonê xo de waneno. Qılancıke qiştnena, hes lımeno, kutık laweno, verg zurreno, ga qorreno, bıze qırrena, phepug waneno. Vas hencê xo sere rewino. Kam ke aslê xo inkar keno, wele erzeno rêça xo sono.